Header Ads

Visions du Reel 2020: Kombinat | รัสเซียในชาตินิยมล้นเกิน


Kombinat

(Gabriel Tejedor)

Visions du Reel Film Festival 2020



หลังจากผู้กำกับ Gabriel Tejedor แจ้งเกิดจากหนังสารคดีที่ไปถ่ายเรื่องราวผู้คนที่สัมพันธ์กับสังคมและการเมืองในเบลารุสใน Mayskaya Street เมื่อสามปีที่แล้ว คราวนี้สารคดีเรื่องล่าสุดเขาเลือกไปถ่ายสภาพของสังคมครอบครัวที่สัมพันธ์กับวัฒนธรรมการเมืองในรัสเซียแทนโดยหยิบเอาชีวิตในเมืองที่เป็นเหมือนศูนย์กลางของอุตสาหกรรมในรัสเซียโดยเฉพาะเรื่องของเหล็กที่มีประวัติยาวนานมาตั้งแต่สมัยสงครามโลก ซึ่งแน่นอนว่าเป็นภาพลักษณ์ของความภูมิใจของรัสเซียในระดับชาติ ซึ่งมันมีปัญหาเกิดขึ้นในเรื่องของมลภาวะของเมืองอย่างชัดเจน และผู้คนเองก็ตระหนักได้ว่ามลภาวะนั้นส่งผลต่อการใช้ชีวิตของพวกเขาจริงๆ ความน่าสนใจของวิธีการเล่าของสารคดีเรื่องนี้อยู่ที่การที่หนังเองค่อยๆสำรวจชีวิตของพวกเขาทั้งสามคนในครอบครัว คนหนึ่งสอนการเต้นซัลซ่าซึ่งเป็นกิจกรรมที่จัดโดยบริษัทยักษ์ใหญ่ในเมือง ขณะที่ชายอีกคนเลือกที่จะใช้การเต้นเพื่อผ่อนคลายจากสภาวะที่ตรึงเครียดจากงานที่เขาทำในโรงงานทำเหล็ก ส่วนของชายของเขาตัดสินใจกับภรรยาแล้วว่าจะย้ายไปอยู่เมืองอื่น เพื่อให้ลูกสาวที่พิการใด้รับการรักษาดูแลเลี้ยงดูที่ดีมากยิ่งขึ้น หนังเองทำตัวเป็นหนังสำรวจชีวิตของผู้คนที่เห็นได้ในสารคดีทั่วไปในช่วงต้นเรื่อง แต่ความน่าสนใจของหนังสารคดีเรื่องนี้อยู่ที่ว่า การสอดแทรกภาพของบิลบอร์ดโฆษณาของบริษัทโรงงานที่สร้างมลภาวะให้กับเมืองในลักษณะของโฆษณาชวนเชื่ออยู่บ่อยครั้ง ซึ่งอยู่ตามสถานที่ต่างๆในเมือง และการผนวกมันเข้ากับสถานการณ์ และบริบทในเชิงอวย หรือสนับสนุนการมีอยู่ของสิ่งนี้ผ่านในเชิงประวัติศาสตร์นับตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่สอง การสนับสนุนจากภาครัฐโดยเฉพาะภายใต้รัฐบาลของปูติน สิ่งเหล่านี้สะท้อนภาวะของมวลอากาศของชาตินิยมที่รุนแรงที่แทบจะฝังอยู่ในเลือดเนื้อของคนรัสเซียจำนวนมาก โดยเฉพาะอย่างยิ่งคนอายุมากที่ผ่านการปกครองในช่วงเวลาของสหภาพโซเวียตที่ปกครองด้วยแนวความคิดแบบคอมมิวนิสต์ ซึ่งเอาเข้าจริงแล้วแม้ว่าจะเป็นการเปลี่ยนผ่านประเทศเข้าสู่สภาพคล้ายเสรีหลังจากการล้มลงของสหภาพโซเวียต แต่ผู้คนกลุ่มหนึ่งก็ยังเคยชินกับสภาพของสังคมคอมมิวนิสต์ที่ต้องการผู้นำมาตัดสินใจในแทบทุกเรื่องในชีวิตของพวกเขา ภาพของหนังเลยเห็นการปะทะกันระหว่างเส้นแบ่งของคนรุ่นเก่าและคนรุ่นใหม่ที่ดูแตกต่างและอันตรายไม่น้อยทีเดียว

ความน่าสนใจของการเปลี่ยนผ่านในเส้นของแบ่งของคนสองยุคชัดเจนในหนังเรื่องนี้พอสมควร ไม่ว่าจะเป็นการตัดสินใจของคนรุ่นก่อนในยุคสหภาพโซเวียตที่ยังยึดโยงอยู่กับโครงสร้างที่ต้องพึ่งพาผู้นำค่อนข้างมาก กับคนรุ่นใหม่ที่ไม่ค่อยเชื่อในโครงสร้างของรัฐที่ต้องพึ่งพาผู้นำ และสนใจเรื่องของปัจเจก เรื่องของสิทธิของเสียงตัวเองมากกว่า เราเห็นการสร้างซีนที่ต้องปะทะกันของความเชื่อตรงนี้อยู่พอสมควร ความน่าสนใจของหนังเรื่องนี้คือเส้นแบ่งที่จัดวางคนเอาไว้สองยุคอย่างชัดเจน ในขณะเดียวกันนั้น ในส่วนของตัวละครที่กำลังจะย้าย และพี่น้องคนอื่นๆก็ไม่ได้แคร์รัฐ หรือโครงสร้างของผู้นำที่พึ่งรัฐมากเท่าใดนัก แต่มันมีเลยเยอร์ที่น่าสนใจมากกว่านี้ตรงนี้ เราเห็นภาพของการหยั่งรากลึกของอิทธิพลของโรงงานแห่งนี้ที่ถูกฉายภาพให้ซ้อนทับกับความเป็นรัฐ การมีอำนาจเทียบเคียงกับรัฐ หรือการถูกรับรองอำนาจโดยรัฐผ่านความพร่าเลือนของเส้นแบ่งของอำนาจและตัวตนอย่างชัดเจนทีเดียว การหยั่งรากลงไปของบริษัทนี้ซึ่งสร้างงานให้คนจำนวนมากในเมือง แม้แต่สองพี่น้องยังถูกสนับสนุนด้วยงานเหล่านั้น ทำให้ชีวิตของพวกเขาเองไม่ได้มีทางเลือกมากนัก มันกลายเป็นสารคดีที่ซ้อนชั้นเชิงของการเล่าเรื่องมากไปกว่าสารคดีที่เล่าชีวิตทั่วไป หรือชีวิตที่ได้รับผลกระทบโดยทั่วไป แต่หากเป็นชีวิตที่ต้องอยู่ในสภาพของอาการกลืนไม่เข้าคายไม่ออกทั้งสถานภาพของตัวละครที่ต้องจำใจพึ่งรัฐ และโลกของตัวละครที่ยังอยู่ในสังคมที่มีองค์ประกอบของชาตินิยมล้นเกินเป็นส่วนสำคัญในสังคมของรัสเซีย ซึ่งทำให้หนังเรื่องนี้น่าสนใจทั้งในแง่ของสิ่งที่รัฐกระทำต่อพลเมืองของตัวเอง และพลเมืองจำนวนมากที่ยอมเป็นเครื่องมือในอำนาจชาตินิยมที่รัฐโฆษณาชวนเชื่อมาช้านาน [A-]

หนังฉายที่เทศกาลหนัง Visions du Reel

International Sales : Filmotor

by Sutiwat Samartkit
(27/04/20)

ไม่มีความคิดเห็น